{"id":7849,"date":"2014-07-29T12:10:29","date_gmt":"2014-07-29T10:10:29","guid":{"rendered":"https:\/\/koninklijkfriesgenootschap.nl\/?p=7849"},"modified":"2020-12-29T12:13:07","modified_gmt":"2020-12-29T11:13:07","slug":"genoegens-van-zout-zand-en-strand","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/koninklijkfriesgenootschap.nl\/fr\/online-nummers\/genoegens-van-zout-zand-en-strand\/","title":{"rendered":"It plezier fan s\u00e2lt, s\u00e2n en str\u00e2n"},"content":{"rendered":"<p>Jacob van Lennep, dochs wol wat wend, kaam hast wurden tekoart om yn 1823 de pracht te beskriuwen dy't foar syn fuotten lei doe't er \u00fbnder Riis oan de r\u00e2ne fan de Sudersee stie: 'Maar hemel! Als \u2019t heuvelpad en \u2019t dennenwoud verdwijnen, maakt ons een betoverend toneel zeer opgetogen. Wat zien we aan onze voet en over \u2019t koren verschijnen? (..) \u2019t Zijn, schone Zuiderzee, uw witbeschuimde wateren, die, schromend leed te doen aan zo een oord, de kusten groeten, en met zacht en vreedzaam klateren op \u2019t zandgruis breken dat zij voeren aan hun boord.\u2019<\/p>\n<p>Yn de tiid fan Van Lennep omearme de Romantyk de s\u00fbne eigenskippen fan de kust, stimulearre troch dokters dy't sels it drinken fan seewetter oanpriizgen. De basis foar it \u00fbntwikkeljen fan in flinke badkultuer yn it heitel\u00e2n mei al syn kusten wie lein, s\u00fbnder mis ek foar Frysl\u00e2n mei syn -oant de oanlis fan de Ofsl\u00fatdyk- enoarme lingtes oan \u2018s\u00e2lte kusten\u2019. Troch minne berikberheid en bytsje foarsjennings kaam lykwols yn de 19de iuw net folle fan de gr\u00fbn, nettsjinsteande geunstige foarbylden \u00fat Ingel\u00e2n en D\u00fatsl\u00e2n (kueroarden). It earste Amelanner inisjatyf datearret fan 1853.<\/p>\n<p>Frysl\u00e2n hie oait leafst sechtjin seebaden, guon mei karakteristike paviljoens (Harns, Hylpen, Makkum) en badhokjes foar manlju en froulju. Dizze \u00fbntstienen doe't de str\u00e2nkultuer op 'e nij popul\u00ear waard en mear sukses hie, oan it begjin fan de 20ste iuw, benammen troch bettere ferbinings en in hegere wolst\u00e2n. It wie echt \u2018poatsjebaaie\u2019, want klaaid yn in lyts stikje tekstyl kopke-\u00fbnder gean, dat wie der grif net by. Badgasten waarden mei koetskes nei de floedline brocht om d\u00ear, klaaid yn in soad lagen klean, oant heech\u00fat de ankels it s\u00e2lte wetter te fielen.<br \/>\nIt plezier fan see, s\u00e2n en str\u00e2n ha har op de Waadeilannen \u00fbntwikkele ta in enoarme toeristesektor. Oer it foarbyld Amel\u00e2n giet it yn dizze <em>Frysl\u00e2n<\/em>Frysl\u00e2n, fierder it seebad fan Harns en it noait sljochte -en d\u00earom krekt favorite- \u2018Riis oan See\u2019.<\/p>\n<p>Ek yn dizze edysje: w\u00earom krige de neatige Frans van Aylva sa'n enoarme gr\u00eafstien?<br \/>\nEinlings wurdt wurke oan in biografy oer Jelle Zijlstra, in nije st\u00fadzje oer boerekooperaasjes en yn de rubryk 'Schatten van stinzen' it mysterieuze Liauckemastate.<br \/>\nBoeiend te l\u00eazen binne de histoaryske motivaasjes fan dr. Oebele Vries, dy't yn syn frije tiid hiel lang in goed fuotballer wie.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Jacob van Lennep, dochs wol wat wend, kaam hast wurden tekoart om yn 1823 de pracht te beskriuwen dy't foar syn fuotten lei doe't er \u00fbnder Riis oan de r\u00e2ne fan de Sudersee stie: 'Maar hemel! Als \u2019t heuvelpad en \u2019t dennenwoud verdwijnen, maakt ons een betoverend toneel zeer opgetogen. <\/p>","protected":false},"author":2,"featured_media":7851,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[88],"tags":[218],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/koninklijkfriesgenootschap.nl\/fr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7849"}],"collection":[{"href":"https:\/\/koninklijkfriesgenootschap.nl\/fr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/koninklijkfriesgenootschap.nl\/fr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/koninklijkfriesgenootschap.nl\/fr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/koninklijkfriesgenootschap.nl\/fr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=7849"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/koninklijkfriesgenootschap.nl\/fr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7849\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/koninklijkfriesgenootschap.nl\/fr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/7851"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/koninklijkfriesgenootschap.nl\/fr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=7849"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/koninklijkfriesgenootschap.nl\/fr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=7849"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/koninklijkfriesgenootschap.nl\/fr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=7849"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}